Tawanên li dijî Azadiya Kesane di Qanûna Cezayê ya…

Zorandin, Metirsandin û Destgirtina Azadiyê

Destpêk

Di jiyana rojane de dibe ku rewşên çêbibin ku kesan bixwazin kesên din binpê bikin, metirsînin an jî kontrol bikin. Hinek kes van tevgeran “asayî” an “mijareke kesane” dibînin, lê di qanûna Almanyayê de gelek ji van kirinan wekî tawan têne hesibandin.

Di Qanûna Cezayê ya Almanyayê (StGB) de, çend madd hene ku ji azadiya kesane ya mirovan diparêzin. Van qanûnan ew mafê her kesî diparêzin ku bê tirs, bê zext û bê zor biryar bide.

Ev mijar bi taybetî ji bo koçberan girîng e, ji ber ku hin tevgerên ku di hin çandan de asayî tên dîtin, li Almanyayê dikarin bibin sedema lêpirsîna cezaî.

Beşa Yekem: Zorandin

§ 240 StGB – Zorandin (Nötigung)

Nivîsa qanûnê (bi almanî):

„Wer einen Menschen rechtswidrig mit Gewalt oder durch Drohung mit einem empfindlichen Übel zu einer Handlung, Duldung oder Unterlassung nötigt, wird mit Freiheitsstrafe bis zu drei Jahren oder mit Geldstrafe bestraft.“

Werger:

Kesê ku kesek bi awayekî neqanûnî bi tundûtûjî an bi tehdîda zirarek girîng neçar bike ku tiştek bike, qebûl bike an jî dev ji tiştekê berde, bi girtina heta sê salan an ceza pereyî tê cezakirin.

Ravekirina Hêsan:

Zorandin tê vê wateyê ku kesek bê daxwaza xwe tê mecbûrkirin ku tiştek bike—bi hêza fizîkî an jî bi zexta derûnî.

Girîng e ku hûn bizanin ku tenê tundûtûjîya fizîkî ne pêdivî ye. Heta tehdîdên cidî jî dikarin bibin tawan.

Mînak:

* Gotina: “Heke tu vê yekê nekî, ez ê zirarê bidim te.”

* Mecbûrkirina hevalê evînê ku di têkiliyê de bimîne

* Zexta li cihê karê ji bo kirina karekî neqanûnî

* Girtina rêya derketinê ji bo ku kesek biryarê bide

Beşa Duyem: Metirsandin

§ 241 StGB – Metirsandin (Bedrohung)

Nivîsa qanûnê (bi almanî):

„Wer einen Menschen mit der Begehung eines gegen ihn oder eine ihm nahestehende Person gerichteten Verbrechens bedroht, wird mit Freiheitsstrafe bis zu einem Jahr oder mit Geldstrafe bestraft.“

Werger:

Kesê ku kesek bi kirina tawanek giran li dijî wî an kesekî nêzîkê wî metirsîne, bi girtina heta salekê an ceza pereyî tê cezakirin.

Ravekirina Hêsan:

Metirsandin dema ku tehdîd bi tawanek giran be tê hesibandin wekî tawan—wekî lêdan, birîndarkirin an kuştin.

Heta ger tehdîd neyê pêkanîn jî, xwe tehdîd kirin jî tawan e.

Mînak:

* “Ez ê te bikujim.”

* “Ez ê zirarê bidim malbata te.”

* Şandina peyamên tehdîdkar bi telefon an torên civakî

* Tirsandin û zexta domdar

Beşa Sêyem: Destgirtina Azadiyê

§ 239 StGB – Destgirtina Azadiyê (Freiheitsberaubung)

Nivîsa qanûnê (bi almanî):

„Wer einen Menschen einsperrt oder auf andere Weise der Freiheit beraubt, wird mit Freiheitsstrafe bis zu fünf Jahren oder mit Geldstrafe bestraft.“

Werger:

Kesê ku kesekê di ciyekî de bigire an bi awayekî din azadiya wî bistîne, bi girtina heta pênc salan an ceza pereyî tê cezakirin.

Ravekirina Hêsan:

Ev madde ji azadiya tevgerê ya mirovan diparêze.

Heke tu rê li ber kesekî bigirî ku ji ciyekî derkeve—even bê tundûtûjîya fizîkî jî—ev dikare tawan be.

Mînak:

* Girtina kesekî di odeyekê de

* Standina kilît an telefonê ji bo astengkirina derketinê

* Mecbûrkirina endamekî malbatê ku li malê bimîne

* Astengkirina kesekî ji derketina ji erebeyê an avahiyê

Hişyariya Girîng ji bo Koçberan

Li Almanyayê, tawanên li dijî azadiya kesane bi cidiyeteke mezin tên girtin.

Dibe ku van encaman hebin:

* Tomarkirina di qeyda cezaî de

* Wendabûna kar

* Redkirina daxwaza rûniştinê an welatîbûnê

* Di rewşên giran de derxistina ji welêt

Hin tevgerên ku di hin çand an malbatan de asayî tên dîtin, li Almanyayê dikarin bibin tawan.

Encama Dawî

Ji bo jiyaneke ewle û qanûnî li Almanyayê:

✔ Rêz li azadiya kesên din bigirin

✔ Tu caran tehdîd an zext bikar neynin

✔ Ji tevgerên kontrolkar û zorê dûr bimînin

Azadiya kesane yek ji mafên bingehîn e li Almanyayê, û binpêkirina wê dikare bibe sedema encamên qanûnî yên giran.

✔ Rêz

✔ Azadî

✔ Berpirsiyarî

Ev sê bingeh in ji bo jiyaneke ewle û qanûnî li Almanyayê.